Η γκιουλιβεριανή αγελάδα του νομικού

by

Στον έξω από το Συνιστολόγιο κόσμο, στις καρδιές των ανθρώπων που δεν είναι νομικοί (ή -ορθότερα- που είναι μη-νομικοί) επικρατεί μια σταθερή καχυποψία απέναντι στους νομικούς. Επικρατεί η γνώμη και η πεποίθηση ότι οι νομικοί προβαίνουν σε τερτίπια με τη γλώσσα και το δίκαιο (ή καλύτερα με τη γλώσσα του δικαίου), κοροϊδεύοντας τον απλό κοσμάκη και κάνοντας τελικά το δικό τους, ενόσω η «πραγματική» Δικαιοσύνη κοιμάται τον γνωστό μακάριο ύπνο της…
Ο κόσμος δεν πιστεύει γρι από τις αναλύσεις των νομικών, όχι μόνο δεν τις καταλαβαίνει αλλά και είναι βαθιά προκατειλημμένος εναντίον τους ακόμη και όταν κάποτε είναι σε θέση να τις καταλάβει. Θεωρεί ότι το Δίκαιο μονοπωλείται από μια συντεχνία καπάτσων σοφιστών που με πονηριές και ρητορείες αθωώνουν τους ενόχους, ενοχοποιούν τους αθώους, καταδικάζουν τους δίκαιους και δικαιώνουν τους αδίκους…Για τον πολύ κόσμο η διαστροφή του δικαίου οφείλεται και μπορεί να αναχθεί σε μια διαστροφή των νομικών, ενώ και το άδικο -ως διεστραμμένο δίκαιο- δεν είναι παρά το προϊόν που παρήγαγε το στραβό κεφάλι ενός διεστραμμένου νομικού (δικαστή ή δικηγόρου)…

Υποψιάζομαι ότι οι ρίζες αυτής της αντίληψης είναι βαθιές. Υποψιάζομαι επίσης ότι στη σχετική προκατάληψη μετέχουν τόσο ένας πυρήνας αληθείας όσο και ένας περίβολος ανάμικτος από φθόνο για τους κλειδοκράτορες του δικαίου, δέος μπροστά στην πολύπλοκη (και δύσκολη!) νομική σκέψη, βαθιά απογοήτευση για πραγματικές αδικίες του παρελθόντος, κοινωνικά συμπλέγματα, ταξικούς ανταγωνισμούς και άλλα πολλά. Προχθές μάλιστα, σε μια από τις ιστορίες στα «Ταξίδια του Γκιούλιβερ» του Jonathan Swift, βρήκα μια εξαιρετική περιγραφή της σχετικής προκατάληψης με την οποία ο μη-νομικός μου εαυτός γέλασε από καρδιάς και το νομικό μου alter-ego ντράπηκε και κοκκίνισε μέχρι τ’αυτιά.

Νομίζω λοιπόν, ότι ενόψει εορτών και σχετικής περισυλλογής μπορώ να αποχαιρετήσω τη χρονιά που φεύγει με ένα αυτοκριτικό post: Παραθέτοντας αντί για δικές μου μπαρούφες, μια απολαυστική περιγραφή της σχετικής προκατάληψης κατά του είδους μου, του Homo-Juristus, σε πρόχειρη μετάφραση. Μιλάει ο Γκιούλιβερ του Swift και περιγράφει γλαφυρά στον συνομιλητή του την εικόνα των νομικών και την κατάσταση-λειτουργία της Δικαιοσύνης στη χώρα του, εκεί στα μέσα του δεκάτου ογδόου αιώνα…Πόσα έχουν άραγε αλλάξει μέχρι σήμερα; Ας μας απαντήσουν οι μη-νομικοί.

«…υπήρχε μια κοινότητα ανθρώπων μεταξύ μας, μεγαλωμένοι από τα μικράτα τους στην τέχνη της απόδειξης, με πολυλογίες γι’αυτό, ότι το άσπρο είναι μαύρο και το μαύρο άσπρο, ανάλογα με το πόσο πληρώνονταν. Σ’ αυτή την κοινότητα όλοι οι υπόλοιποι άνθρωποι είναι σκλάβοι. Για παράδειγμα, αν ο γείτονάς μου εποφθαλμιά την αγελάδα μου βρίσκει και έναν δικηγόρο για να αποδείξει ότι επιβάλλεται να μου την πάρει. Πρέπει τότε κι εγώ να προσλάβω έναν άλλον για να υπερασπιστώ το δικαίωμά μου, καθώς αντίκειται στους ορισμούς του νόμου ένας άνθρωπος να μπορεί να εκπροσωπήσει τον εαυτό του. Τώρα, σ’αυτή την περίπτωση, εγώ που είμαι ο δικαιούχος (της αγελάδας) βρίσκομαι ενώπιον δύο σοβαρών μειονεκτημάτων: Πρώτα πρώτα ο δικηγόρος μου, καθώς έχει σχεδόν από την κούνια του εξασκηθεί στο να υπερασπίζεται το ψέμα, είναι αρκετά έξω από τα νερά του όταν καλείται να υπερασπιστεί το Δίκιο, πράγμα που είναι μια αφύσικη αποστολή που την επιχειρεί πάντα με μεγάλη αδεξιότητα, αν όχι με κακοτροπία. Το δεύτερο μειονέκτημα είναι ότι ο δικηγόρος μου πρέπει να προχωρήσει με μεγάλη προσοχή αλλιώς θα τον επιπλήξουν οι δικαστές και θα τον αποδιώξουν οι συνάδελφοί του, σαν κάποιον που ευτελίζει την πράξη του δικαίου. Και κατά συνέπεια, δεν μένουν παρά δύο μέθοδοι για να διατηρήσω την αγελάδα μου. Η πρώτη είναι να εξαγοράσω με διπλάσια αμοιβή τον δικηγόρο του αντιδίκου μου που τότε θα προδώσει τον πελάτη του, υποβάλλοντας του ύπουλα την ιδέα ότι έχει το δίκιο με το μέρος του. Ο δεύτερος δρόμος είναι να κάνει ο δικηγόρος μου την υπόθεσή μου να φανεί όσο πιο άδικη γίνεται, επιτρέποντας έτσι η αγελάδα να ανήκει στον αντίδικό μου: και αυτό, αν γίνει με δεξιοτεχνία, σίγουρα θα κερδίσει προκαταβολικά την εύνοια της έδρας. Τώρα πρέπει η Υψηλότης σας να ξέρει ότι οι δικαστές της έδρας είναι πρόσωπα διορισμένα να κρίνουν όλες τις διαφορές περί κυριότητας καθώς επίσης και τη δίκη των εγκληματιών και επιλέγονται μεταξύ των πιο δεινών δικηγόρων που είτε έχουν πια γεράσει ή έχουν γίνει τεμπέληδες: και καθώς είναι σε όλη τους τη ζωή προκατειλημμένοι κατά της αλήθειας και της αμεροληψίας, βρίσκονται σε μια τόσο αναπόδραστη ανάγκη να υπερασπίζονται την απάτη, τη διαστροφή και την καταπίεση, ώστε γνωρίζω μερικούς από αυτούς που προτίμησαν να αρνηθούν ένα γερό λαδωμα από την πλευρά που είχε το δίκιο με το μέρος της, παρά να προδώσουν τον κλάδο τους κάνοντας κάτι που αντίκειται στη φύση ή τη δουλειά τους»…

υγ. Ο τίτλος μου παραπέμπει σε παλιότερο άρθρο του Συ-Συνιστολόγου μου ΑΑ. Τον διάλεξα γιατί θέλω η «ρωλσιανή κατσίκα» του γείτονα και η «γκιουλιβεριανή αγελάδα» του νομικού να κάνουν στο εξής παρέα στο Συνιστολόγιο και να ξυπνούν με τους μυκηθμούς τους τα νομικά και τα φιλοσοφικά μας αντανακλαστικά.

Advertisements

9 Σχόλια to “Η γκιουλιβεριανή αγελάδα του νομικού”

  1. Μύρων Κατσούνας Says:

    Μια τέτοια δυστοπία (θέλω να πιστεύω), όπως αυτή που περιγράφεται στα ταξίδια του Γκιούλιβερ, είναι πάντοτε γόνιμη, όταν οδηγεί σε ειλικρινή αναστοχασμό και όχι σε κροκοδείλιες μεταμέλειες..
    Από την άλλη πλευρά, δεν έλειψαν εκείνοι που απηυδησμένοι από την κατάσταση έφτασαν να μιλούν μέχρι και για κατάργηση του Ποινικού Δικαίου-για να θυμηθούμε και τον προκλητικό τίτλο ενός γερμανικού έργου. Αλλά τότε πώς επιλύονται οι διαφορές (βλ. η διεκδίκηση της αγελάδας); Δεν απαιτείται πάντοτε η μεσολάβηση ενός τρίτου ουδέτερου κρίνοντος; Υπάρχει άλλος τρόπος; Μήπως τότε κι αυτές οι φωνές περιγράφουν μια ουτοπία;

    Αγαπητέ μου ΚΤ, το κείμενο σου συνομιλεί, νομίζω, και με το άρθρο του Καθηγητή Ν. Κουράκη, Ποινικό Δίκαιο και Ουτοπία, εις: Εγκληματολογικοί Ορίζοντες, τ. Α΄.2005.

  2. philos Says:

    Τωρα περιμένεις να διαφωνήσω?
    Εγώ ως μη νομικός και με πείρα μόνο σε Διαιτησίες παρατηρώ ότι αυτό που βιώνουμε σήμερα δεν είναι φρέσκο.

  3. N.Ago Says:

    Εκτός θέματος, εντός πνεύματος :
    Σας εύχομαι απο καρδιάς, Χρόνια Πολλά με υγεία και χαρά στην οικογένιά σας!

  4. νικηφοροs Says:

    χρονια καλα αθανασιε

  5. Αθανάσιος Αναγνωστόπουλος Says:

    Σας ευχαριστώ όλους και ανταποδίδω τα ίσα και πλείονα!

  6. ο δείμος του πολίτη Says:

    ένας λόγος ακόμα είναι η αδυναμία του κόσμου να ταυτίσει το πραγματικά δικαιο με τις αποφάσεις ενός δικαστηρίου όπως επίσης και το ρόλο ενός δικηγόρου για κάθε τι στην καθημερινότητα -ως ένας ακόμα τρόπος να σου κλέβουν κάποιοι λεφτά, όπως πολλοί το βλέπουν.

  7. crusader rabbit Says:

    Χρόνια πολλά σε όλους! Ίδίως δε στους φίλτατους συνιστολόγους! Εύχομαι δε περαιτέρω να γεμίσουν με πολλά ακόμα ζώα τον ιερινγκιανό (ας με διορθώσει στον νεολογισμό ο Αθανάσιος, εάν δεν του αρέσει) παράδεισο των νομικών και άλλων εννοιών. Όχι τίποτα άλλο, για να’ χω και παρέα, έστω και στην απέξω!
    Ως προς το θέμα του κειμένου, θέλω να πω ότι πράγματι η «λαϊκή» απέχθεια προς τους δικηγόρους και την θεσμική δικαιοσύνη εν γένει είναι παραδοσιακό φαινόμενο, όχι απολύτως αδικαιολόγητο. Μάλιστα εξακολουθεί και να αναπαράγεται στην εν ευρεία εννοιά τέχνη, αρκεί να δει κανείς την τελευταία (αρκετά καλή κατά την γνώμη μου μάλιστα) ταινία με πρωταγωνιστή τον clooney, το «michael clayton». Η χορεία ωστόσο των ποινικολόγων έχει θρηνήσει στην χώρα μας θύματα, έως ένα βαθμό και εξ αιτίας της …
    Από την άλλη πλευρά ο εκνευρισμός είναι ως ένα βαθμό δικαιολογημένος. Το παράδειγμα της Γκιουλιβεριανής αγελάδας μπορεί να μην ισχύει, αλλά πόσοι και πόσοι έχουν «μπλέξει», π.χ. σε ασφαλιστικά μέτρα νομής; Ας μην προχωρήσουμε βέβαια στην στο όριο της αρνησιδικίας καθυστέρηση στην απονομή της δικαιοσύνης…
    Σε κάθε περίπτωση ας μην τα βαραίνουμε πιο πολύ τα πράγματα. Και πάλι χρόνια πολλά!!!!!

  8. KT Says:

    Χρόνια πολλά με υγεία αγαπητέ c.r. και φίλοι του Συνιστολογίου!

  9. Μύρων Κατσούνας Says:

    Άλλο ένα παράδειγμα για την πρόσληψη και την αξιολόγηση της δικηγορικής εργασίας μάς προσφέρει ο Τρύφων Κουταλίδης στο βιβλίο του «Ο Δικηγόρος» (εκδ. Εστία, 2003). Στον Πρόλογό του, θυμάται τη διήγηση του πατέρα του, επίσης δικηγόρου:
    «συνήθιζε (ενν. ο πατέρας του) να λέει την ιστορία του μεροκαματιάρη, ο οποίος κάποιο Σάββατο εξηγούσε στη γυναίκα του πού διέθεσε το βδομαδιάτικο: «Πλήρωσα τον γιατρό 70, τον μπακάλη 40, τον χασάπη 50, τον τσαγκάρη 30…Α, ξέχασα, μού ‘φαγε και ο δικηγόρος 60″.Βέβαια» η επωδός της διηγήσεως ήταν πως οι δικηγόροι έπρεπε με τη σκληρή δουλειά τους να αλλάξουν αυτή την εντύπωση του κόσμου».

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: